Vít bắn tấm polycarbonate: chống nứt tấm, kín lỗ khoan
Tóm tắt nhanh:
- Nhựa lợp mái dạng phẳng dùng vít ren đơn Ø5.5 × 30 mm hoặc 35 mm; nhựa lợp mái dùng Ø5.5 × 40 mm hoặc 45 mm, đều bản có đệm cao su EPDM.
- Lỗ khoan trên tấm phải rộng hơn thân vít Ø5.5 mm để tấm trượt khi giãn nở nhiệt; đầu vành rộng Ø13.97–14.78 mm cùng đệm cao su EPDM che kín lỗ rộng đó.
- Bốn quy cách này đạt 1.000 giờ phun muối ASTM B117 và 10–15 chu kỳ Kesternich theo DIN 50018; mũi #3 Point khoan xuyên thép dày 4.5 mm trong tối đa 6.0 giây.
Vít bắn tấm polycarbonate trên mái tôn là vít tự khoan ren đơn Ø5.5 mm của Sheh Fung Đài Loan, gồm bốn quy cách 30, 35, 40 và 45 mm bản có đệm cao su EPDM. Khác với bắn tôn, lỗ khoan trên tấm nhựa phải rộng hơn thân vít để tấm trượt được khi giãn nở nhiệt.
Tấm lấy sáng polycarbonate lắp xen giữa các tấm tôn để lấy sáng cho nhà xưởng và mái che dân dụng. Hai sự cố quanh chân vít — nứt tấm và dột tại lỗ vít — đều do bắn tấm nhựa y như bắn tôn. Số liệu trong bài lấy từ bản vẽ và bảng quy cách của từng size vít Sheh Fung do IVIT phân phối.
Vì sao tấm polycarbonate nứt quanh chân vít khi bắn như bắn tôn?
Tấm polycarbonate nứt quanh chân vít vì bị khóa cứng tại lỗ khoan trong khi liên tục co giãn theo nhiệt độ. Tấm nhựa lấy sáng giãn nở vì nhiệt nhiều hơn tấm tôn thép kề bên, mà mái thì nóng lên ban ngày rồi nguội về đêm quanh năm. Khi lỗ khoan vừa khít thân vít Ø5.5 mm và đầu vít siết chặt xuống, tấm không còn đường trượt.
Toàn bộ lực co giãn khi đó dồn về mép lỗ — điểm yếu nhất của tấm. Ứng suất tập trung tại mép lỗ lớn dần theo từng chu kỳ nóng–nguội, tới lúc vết nứt xuất hiện và tỏa ra từ chân vít. Nước mưa theo khe nứt và lỗ vít chảy xuống dưới mái — nứt tấm và dột tại lỗ vít là hai mặt của cùng một nguyên nhân.
Cách bắn đúng vì thế khác bắn tôn ở hai điểm: lỗ khoan trên tấm phải rộng hơn thân vít Ø5.5 mm để tấm trượt tự do, và đầu vít phải che kín được lỗ rộng đó bằng vành đầu Ø13.97–14.78 mm cùng đệm cao su EPDM nằm dưới vành. Trong bảng quy cách của từng size, tấm lấy sáng được gọi là nhựa lợp mái; loại phẳng có mục riêng là nhựa lợp mái dạng phẳng.
Bắn tấm lấy sáng đúng cách: khoan lỗ rộng, đệm cao su EPDM, siết vừa tay
Trình tự bắn tấm lấy sáng trên mái tôn gồm bốn bước, khác trình tự bắn tôn ở bước khoan mồi và mức siết.
1. Chọn quy cách theo loại tấm. Nhựa lợp mái dạng phẳng dùng Ø5.5 × 30 mm — size 35 mm cũng ghi ứng dụng này ở mục đích phụ. Nhựa lợp mái dùng Ø5.5 × 40 mm hoặc Ø5.5 × 45 mm. Cả bốn quy cách đều lấy bản có đệm cao su EPDM.
2. Khoan mồi lỗ trên tấm rộng hơn thân vít. Lỗ rộng hơn thân vít Ø5.5 mm là đường trượt cho tấm khi giãn nở; mức rộng cụ thể lấy theo hướng dẫn lắp đặt của nhà sản xuất tấm. Xà gồ thép bên dưới không cần khoan mồi: mũi #3 Point tự khoan xuyên thép dày 4.5 mm trong tối đa 6.0 giây, thử ở 1.800 vòng/phút với tải 27 kg.
3. Bắn thẳng góc với mặt tấm. Với tấm lợp có sóng, bắn tại đỉnh sóng dương như khi bắn tôn. Đầu lục giác có hai cạnh đối 7.78–7.92 mm, dùng khẩu 8 mm.
4. Siết theo tín hiệu của đệm, không siết hết cữ máy. Dừng khi đệm cao su EPDM vừa ép kín mặt tấm và phần tấm quanh chân vít còn phẳng. Ép lòi cao su ra ngoài mép đầu vít hoặc làm tấm lõm thành hõm đọng nước là đã siết quá tay — riêng trên tấm nhựa còn bóp chết đường trượt vừa khoan.
Đầu vành rộng và đệm cao su EPDM là thứ cho phép khoan lỗ rộng mà không dột. Theo bản vẽ, dải ren đơn Ø5.5 × 30, 35, 40 và 45 mm có vành đầu Ø13.97–14.78 mm, đủ phủ qua miệng lỗ đã khoét rộng. Đệm khi siết ép đàn hồi lên mặt tấm, bịt kín khe quanh thân vít; EPDM là cao su tổng hợp gốc ethylene-propylene-diene, kháng tia cực tím và ozone.
Tại vị trí ghép mí với tấm tôn kề bên, vít bắn ở đỉnh sóng dương nơi hai tấm trùng mép; đệm ép trên mặt tấm nằm trên. Tôn 1 lớp mái dân dụng loại 11 sóng và 9 sóng kề bên dùng đúng quy cách Ø5.5 × 40 mm hoặc 45 mm, nên một quy cách vít phục vụ cả hai loại tấm trên cùng hàng xà gồ.
Loại tấm nhựa lợp mái nào dùng quy cách vít nào? Bảng tra theo từng size
Bảng quy cách của từng size ghi hai mức chỉ định cho tấm nhựa: nhựa lợp mái dạng phẳng đi với hai size ngắn, nhựa lợp mái đi với hai size dài. Chọn sai mức thì thiếu chiều dài ren bám xà gồ.
Bảng 1: Quy cách vít cho tấm nhựa lấy sáng và tấm tôn kề bên
Bảng dưới đối chiếu từng loại tấm lợp với quy cách vít ren đơn Ø5.5 mm bản có đệm cao su EPDM và phạm vi không dùng, theo bảng quy cách của từng size.
| Loại tấm lợp | Quy cách vít | Bản có đệm cao su EPDM | KHÔNG dùng cho |
|---|---|---|---|
| Nhựa lợp mái dạng phẳng | Ø5.5 × 30 mm (chỉ định chính); Ø5.5 × 35 mm (chỉ định phụ) | Có | Quá ngắn để bắn tôn lợp mái |
| Nhựa lợp mái | Ø5.5 × 40 mm hoặc Ø5.5 × 45 mm | Có | Tôn xốp (tôn PU, tôn cách nhiệt) lợp mái vì không đủ chiều dài |
| Tôn 1 lớp mái dân dụng loại 11 sóng và 9 sóng (tấm tôn kề bên tấm lấy sáng) | Ø5.5 × 40 mm hoặc Ø5.5 × 45 mm | Có | Tôn xốp (tôn PU, tôn cách nhiệt) lợp mái vì không đủ chiều dài |
Danh sách bốn size 30, 35, 40 và 45 mm là danh sách đóng theo bảng quy cách, không phải dải mở kiểu “từ 30 mm trở lên”. Size 30 và 35 mm quá ngắn để bắn tôn lợp mái; size 40 và 45 mm phủ cả nhựa lợp mái lẫn tôn 1 lớp mái dân dụng loại 11 và 9 sóng nhưng không đủ chiều dài cho tôn xốp.
Về chống ăn mòn, cả bốn quy cách dùng hệ mạ kẽm 4 lớp Kaitex của Sheh Fung. Bốn quy cách này đạt 1.000 giờ phun muối ASTM B117 và 10–15 chu kỳ Kesternich theo DIN 50018, tương ứng AS 3566 Class 3. Số giờ phun muối là thử nghiệm ăn mòn gia tốc dùng để so sánh lớp phủ, không phải số năm sử dụng thực tế. Công trình ven biển có thể đặt bản 2.000 giờ phun muối theo lô, kèm CQ riêng từ phòng lab đạt chứng nhận A2LA.
Câu hỏi thường gặp về vít bắn tấm polycarbonate
Vì sao tấm polycarbonate hay nứt quanh chân vít sau vài mùa nắng?
Vì tấm bị khóa cứng tại lỗ vít trong khi liên tục co giãn theo nhiệt độ. Tấm nhựa lấy sáng giãn nở vì nhiệt nhiều hơn tấm tôn thép kề bên, còn mái thì nóng lên ban ngày và nguội đi về đêm quanh năm. Nếu lỗ khoan vừa khít thân vít Ø5.5 mm và đầu vít siết chặt, lực co giãn dồn hết về mép lỗ; ứng suất tập trung tại đó lớn dần theo từng chu kỳ nóng–nguội cho tới khi tấm nứt tỏa ra từ chân vít.
Lỗ khoan trên tấm polycarbonate cần rộng hơn thân vít bao nhiêu?
Nguyên tắc là lỗ phải rộng hơn thân vít Ø5.5 mm đủ để tấm trượt tự do quanh thân vít khi giãn nở. Mức rộng cụ thể phụ thuộc khổ tấm, độ dày tấm và biên độ nhiệt tại công trình, nên lấy theo hướng dẫn lắp đặt của nhà sản xuất tấm. Điều kiện đi kèm là đầu vít phải che kín được lỗ rộng đó — việc của đầu vành rộng Ø13.97–14.78 mm và đệm cao su EPDM trên dải ren đơn Ø5.5 mm.
Vít bắn tấm polycarbonate của Sheh Fung dùng size nào?
Vít Sheh Fung cho tấm nhựa lấy sáng thuộc dòng ren đơn Ø5.5 mm bản có đệm cao su EPDM. Nhựa lợp mái dạng phẳng dùng Ø5.5 × 30 mm, và size Ø5.5 × 35 mm cũng ghi ứng dụng này ở mục đích phụ. Nhựa lợp mái dùng Ø5.5 × 40 mm hoặc Ø5.5 × 45 mm — trùng quy cách của tôn 1 lớp mái dân dụng loại 11 sóng và 9 sóng kề bên. Cả bốn size đều có mũi #3 Point khoan xuyên thép dày 4.5 mm và đầu lục giác dùng khẩu 8 mm.
Siết vít trên tấm nhựa thế nào là đủ chặt?
Siết tới khi đệm cao su EPDM vừa ép kín mặt tấm và phần tấm quanh chân vít còn phẳng thì dừng. Hai dấu hiệu đã siết quá tay: cao su bị ép lòi ra ngoài mép đầu vít, hoặc mặt tấm quanh chân vít lõm thành hõm đọng nước. Trên tấm polycarbonate còn hậu quả thứ ba: đầu vít ghì chặt tấm làm mất tác dụng của lỗ khoan rộng, tấm không trượt được nữa và ứng suất quay lại dồn về mép lỗ.
Tấm lấy sáng ghép mí với tấm tôn kề bên thì bắn vít ở vị trí nào?
Bắn tại đỉnh sóng dương nơi hai tấm trùng mép; đệm cao su EPDM ép kín trên mặt tấm nằm trên. Lỗ trên phần tấm nhựa vẫn phải khoan mồi rộng hơn thân vít như mọi vị trí khác, vì mối ghép mí không làm tấm ngừng giãn nở. Tôn 1 lớp mái dân dụng loại 11 sóng và 9 sóng kề bên dùng cùng quy cách Ø5.5 × 40 mm hoặc Ø5.5 × 45 mm với nhựa lợp mái, nên tại hàng vít ghép mí không phải đổi vít giữa hai loại tấm.
Vít mạ kẽm thường có dùng cho tấm lấy sáng ngoài trời được không?
Không nên, vì chênh lệch chống ăn mòn quá lớn cho một vị trí phơi nắng mưa trực tiếp. Vít mạ kẽm thường đạt 24–36 giờ phun muối theo ASTM B117, trong khi vít Sheh Fung phủ hệ mạ kẽm 4 lớp Kaitex đạt 1.000 giờ phun muối. Khi vít rỉ và bung trên hạng mục lấy sáng, việc sửa phải tháo tấm, khoan lại lỗ ở vị trí mới và xử lý vết dột — tốn hơn nhiều lần phần chênh lệch tiền vít ban đầu.
Kết luận: bắn tấm polycarbonate khác bắn tôn ở lỗ khoan và lực siết
Tấm polycarbonate giãn nở nhiệt nhiều hơn tôn thép, nên vít bắn tấm polycarbonate phải đi kèm lỗ khoan rộng hơn thân vít cho tấm trượt và mức siết vừa đủ để đệm cao su EPDM ép kín. Quy cách lấy theo bảng của từng size: nhựa lợp mái dạng phẳng dùng Ø5.5 × 30 mm hoặc 35 mm, nhựa lợp mái dùng Ø5.5 × 40 mm hoặc 45 mm, đều bản có đệm cao su EPDM. Gửi loại tấm lấy sáng và loại tôn kề bên của công trình tới hotline hoặc email của IVIT để được chốt quy cách, số lượng và nhận báo giá.
- → tổng quan các dòng vít bắn tôn theo size
- → vì sao bắn vít ở đỉnh sóng dương thay vì bụng sóng
- → chọn vít cho mái che và pergola dân dụng
- → danh mục vật tư cho một mái tôn hoàn chỉnh
- → vít bắn tôn chống dột có đệm cao su EPDM
Bài viết bởi Đội ngũ kỹ thuật IVIT — nhà phân phối vít Sheh Fung (Đài Loan) tại Việt Nam.
Cập nhật: tháng 10/2026.
- Công ty TNHH IVIT
- Địa chỉ giao dịch: số 175A đường C Thủy Nguyên – Khu đô thị Ecopark – xã Phụng Công – Hưng Yên
- Hotline: 0865 21 21 51
- Email: ivitvn2024@gmail.com
- Thời gian làm việc: 8:00 – 18:00 (Thứ Hai – Thứ Bảy)
Gọi ngay — miễn phí, có kỹ thuật viên hỗ trợ.